Een fris-zurige compote boordevol vezels en zaadjes – heerlijk als los hapje of door de (plantaardige) yoghurt. Rabarber voedt gunstige darmbacteriën, maar is niet voor iedereen geschikt. Deze compote is bedoeld voor incidenteel gebruik bij een gezonde darm- en leverfunctie. Niet aanbevolen bij oxalaatgevoeligheid of een hyperpermeabele darm. Hier lees je meer over onderaan het recept.
Bereidingstijd: 25. -30 minuten
Totale tijd (incl. opstijven): minimaal 2,5 uur
Hoeveelheid: 850 gram
Ingrediënten
Basisrecept
- 550 g rabarber (in stukjes)
- 1 rijpe peer (geschild, in stukjes)
- 100 ml water
- 1 vanillestokje
- 1 volle tl kuzu (opgelost in 1 el koud water)
- 4 el chiazaad (± 40 g)
- 3 el sesamzaad (zwart of wit)
- Snufje kaneel of kardemom (optioneel)
Bereiding
- Snijd het vanillestokje in de lengte open en schraap het merg eruit met een mespunt.
- Doe de rabarber, peer, water, vanillemerg én het lege vanillestokje in een pannetje.
- Breng aan de kook en laat 10–15 minuten zachtjes pruttelen tot de rabarber uit elkaar valt.
- Verwijder het lege vanillestokje. Voeg eventueel kaneel of kardemom toe.
- Voeg de opgeloste kuzu toe en laat nog 1–2 minuten meekoken tot het mengsel glanst en iets indikt.
- Haal van het vuur, laat afkoelen en roer het chiazaad en zwart sesamzaad goed door het mengsel.
Eet de compote als los hapje, verwerk het door een recept of meng het door de (plantaardige) yoghurt.
Galzuren
Misschien heb je wel eens gemerkt dat je snel naar het toilet moet na het eten van rabarber. Binnen de traditionele Chinese geneeskunde werd rabarber al duizenden jaren geleden gebruikt als laxeermiddel. Rabarber heeft een galdrijvende (choleretische) werking: Rabarber stimuleert de lever om meer gal te produceren en af te geven aan de darmen.
Gal is onder andere belangrijk voor de afvoer van hormonen en bilirubine, een afbraakproduct van rode bloedcellen. In dit proces heeft het leverenzym UGT1A1 een belangrijke functie. Bij een vertraagd of intermediair UGT1A1-metabolisme kan de lever bilirubine niet goed omzetten en uitscheiden via de gal. Omdat de omzetting van bilirubine vertraagd is, kan het lichaam niet snel genoeg reageren op de verhoogde galstroom. Dit kan leiden tot een relatief grotere ophoping van ongeconjugeerd bilirubine in het bloed, omdat de lever het niet snel genoeg kan omzetten en uitscheiden.
Een vertraagde werking van het UGT1A1-enzym kun je herkennen aan een gelige verkleuring van het oogwit en soms ook van de huid. Op deze pagina lees je hoe je kunt testen hoe jouw UGT1A1-enzym functioneert. Dit is belangrijk om te weten, omdat een trage afbraakactiviteit via dit enzym kan bijdragen aan darm- en leverklachten en een verminderde hormoonontgifting.
Het darmmicrobioom en galzuren beïnvloeden elkaar voortdurend, en een verstoorde balans kan klachten verergeren. Door je voeding af te stemmen op jouw enzymactiviteit kun je deze risico’s verkleinen.
Oxalaat
Rabarber bevat de voedingsvezel cellulose die gunstige darmbacteriën zoals de Ruminococcus voedt. Deze bacterie produceert boterzuur wat het darmslijmvlies verzorgt. Toch kun je bij een hyperpermeabele darm beter kiezen voor cellulosebronnen zoals bleekselderij. Rabarber bevat van nature oxaalzuur (oxalaat) – een antinutriënt dat planten helpt overleven door bescherming te bieden tegen schimmels en insecten. In het lichaam kan oxalaat zich echter binden aan mineralen, waardoor deze minder goed worden opgenomen. Ook kan oxalaat zware metalen binden en zo ontgifting belemmeren in plaats van ondersteunen.
Een hoge oxalaatinname vormt met name een risico bij bepaalde gezondheidsproblemen, zoals:
- Candida-overgroei
- Auto-immuunaandoeningen
- Hyperpermeabele darm (leaky gut)
- Urinewegklachten of nierstenen
Bij deze aandoeningen wordt geadviseerd om de dagelijkse oxalaatinname te beperken tot maximaal 50 mg per dag. In dit geval is dit recept niet geschikt voor je.
Als tegenwicht bevat dit recept calcium-rijk sesamzaad. Calcium kan zich in de darmen binden aan oxalaat, waardoor het via de ontlasting het lichaam verlaat.
https://www.natuurdietisten.nl/de-gezondheidsrisicos-van-oxalaat/
